Hai nhà “Rùa học” sẽ ra công đường?
 

Nguyên đơn là nhà giáo Lưu Đức Ngò - người được biết tới với việc bán rong ảnh "cụ Rùa" Hồ Gươm để làm từ thiện, khởi kiện PGS.TS. Hà Đình Đức - giảng viên cao cấp Khoa Sinh, Trường ĐHKHTN, ĐHQG Hà Nội, với lý do "ông Hà Đình Đức phát ngôn bừa bãi, xúc phạm tôi”.

Sau thời gian "bút chiến" về việc Hồ Gươm có 1 hay 5 cụ Rùa, tới đây, 2 nhà "Rùa học" nhiều khả năng sẽ đến công đường. Ngay sau khi có sự việc trên, PV Báo CAND đã có cuộc gặp gỡ với 2 ông.

Nhà giáo Lưu Đức Ngò: Ông Đức không có quyền xúc phạm tôi.

PV: Thưa ông, việc khởi kiện PGS.TS. Hà Đình Đức có phải chỉ vì sự tranh cãi có 1 hay 5 "cụ Rùa" ở Hồ Gươm?

Nhà giáo Lưu Đức Ngò.

Ông Lưu Đức Ngò (LĐN): Vấn đề số lượng "cụ Rùa" không phải là điều quan trọng. Tôi kiện ông Đức ra tòa vì trên một tờ báo ra ngày 27/5/2007, trong bài trả lời phỏng vấn "Có mấy cụ Rùa Hồ Gươm", ông Đức đã nói năng thiếu thận trọng khi cho rằng tôi "tuyên bố ba lăng nhăng", "nhảm nhí", "phát ngôn lung tung", đổ cho tôi viết báo là "cụ" nọ đội "cụ" kia vv… Đã vậy, trong buổi giải quyết vụ việc ngày 19/6 tại tòa soạn báo trên, rất tiếc ông Đức lại không đến.

PV: Thưa ông, cả 2 người đều rất yêu mến "cụ Rùa" Hồ Gươm, lẽ ra nên hợp tác thay vì đưa ra chốn công đường?

Ông LĐN: Năm 2002, khi phát hiện hồ Gươm không phải có một "cụ Rùa", 3 lần tôi đạp xe đến gặp ông Đức để tặng phim và ảnh phục vụ việc nghiên cứu "cụ Rùa" của ông ấy nhưng không gặp, tôi đều viết giấy để lại. Nhưng cả 3 lần, ông ấy đều không hề hồi âm.

Là một nhà khoa học, lại có điều kiện, trình độ về sinh vật hơn tôi mấy bậc, nếu tôi có gì chưa đúng thì ông ấy có thể hướng dẫn, cần thiết thì tranh luận, hoặc đưa ra hội đồng khoa học, đằng này, ông ấy lại tuyên bố không tranh luận.

Cho đến nay, chưa có ai biết chính xác Hồ Gươm có bao nhiêu "cụ Rùa" nên cũng không ai công nhận là chỉ có một "cụ Rùa" như ông Đức nói. Hơn nữa, ông Đức là chuyên gia số 1 về rùa hơn 10 năm mà nghiên cứu chỉ có một "cụ Rùa" theo như ông ấy nói, nhưng vẫn không biết "cụ" là đực hay cái thì thật khó hiểu.

PV: Thưa ông, giữa 2 người không có cách giải quyết nào hợp lý hơn phải làm "căng" thế sao?

Ông LĐN: Bình thường nếu trót sơ ý xúc phạm nhau vài từ thì không sao, đằng này có ý kiến hẳn hoi thì phải đưa ra tòa. Nếu xin lỗi thì thôi, nếu không, có thể tôi còn khởi kiện về tội vu khống vì ông Đức bảo tôi là suy đoán "cụ Rùa" đau đẻ. Tôi chưa bao giờ viết như thế, nếu ông Đức đưa ra được tờ báo có chi tiết đó, tôi rút đơn ngay.

PV: Diễn biến ở tòa như thế nào rồi, thưa ông?

Ông LĐN: Một nhân viên của Tòa án quận Hai Bà Trưng đã gọi điện hẹn tôi chiều 24/8 đến làm việc, nhưng tôi xin khất vì từ 23/8, tôi bắt đầu triển lãm ảnh "cụ Rùa" ở Hưng Yên.

PV: Xin cám ơn ông!

PGS.TS Hà Đình Đức: Không phải vì mấy câu chữ trên bài báo đã làm mất uy tín ông Ngò

PGS.TS. Hà Đình Đức.

"Ngày 28/10/1991 Giám đốc Công ty Dịch vụ Khai thác và Sử dụng Di tích Hà Nội thuộc Sở VH-TT Hà Nội mời tôi nghiên cứu Rùa Hồ Gươm. Từ đó đến nay tôi đã có các công trình nghiên cứu rùa Hồ Gươm và Hồ Gươm...

Ngày 9/10/2002, ông Lưu Đức Ngò chụp được 3 kiểu ảnh cụ Rùa nổi, ngày 10/10 đăng trên Báo Hà Nội Mới có đoạn "Nhiều người cho rằng rùa quanh quẩn ở đây lâu gần tiếng đồng hồ thế này có thể là do đau đẻ (?)".

Báo Nhân Dân và Lao Động chỉ đăng tin Rùa nổi ở Hồ Gươm. Báo Gia đình & Xã hội ngày 11-15/10/2002 đăng với đầu đề "Rùa đau đẻ ở Hồ Gươm?". Ngày 20/12/2002 ông Ngò lại đăng tin rùa nổi trên Báo Hà Nội Mới.

Ngày 1/1/2003 ông Ngò đăng 3 ảnh cụ Rùa trên Báo Lao Động, trong đó có đoạn "...Nhưng lật ngược ảnh, ta hình dung như móng chân của một cụ khác đang nằm ngửa để đẩy cụ này lên (?) có thể hai cụ đang vây vờn nhau...".

Ngày 9/1/2003, ông Ngò tìm đến nhà tôi và để lại bức thư. Chiều cùng ngày, ông tìm tôi ở cơ quan và để lại bức thư thứ 2. Hai thư này chỉ thông báo ông chụp được một số ảnh "cụ Rùa" và muốn trao đổi với tôi.

Sáng 10/1/2003, ông Ngò lại đến cơ quan tôi và để lại bức thư thứ 3 với nội dung: "Tôi đưa ông 2 tờ photo những bài báo tôi viết để suy ngẫm. Đây thực chất chỉ là những tin và ảnh có thật tôi chụp được gửi đăng báo. Tôi hoàn toàn mù tịt về sinh vật nên không dám múa rìu qua mắt thợ. Chắc ông ít hiểu biết về ngữ văn nên ngộ tưởng tôi lấn sân ông nên ông đến tận toà soạn báo phản đối bài viết của tôi? Ông phản đối cái gì ở những bài báo này???

Còn nếu như ông từ xưa ở Hồ Gươm có 1 "cụ Rùa" mà bây giờ trong tay tôi có ảnh của 2 "cụ Rùa" khác nhau vừa đăng báo số đặc biệt (1/1/2003) nên bị sốc chăng?... Có thể ông gặp tôi để tranh luận khoa học, nếu ông dũng cảm, xin mời ông cùng tôi tranh luận qua công luận báo chí xem ông chuyên gia số 1 của nước Việt Nam về rùa như thế nào? Tôi chờ bút chiến với ông".

Không những thế, ông Ngò còn xúc phạm tôi khi ông cho rằng "Chắc ông ít hiểu biết về ngữ văn" trong khi đó tôi là hội viên Hội Di sản Văn hóa Việt Nam.

Tôi xin nêu vài việc về ông Lưu Đức Ngò để mọi người tham khảo: Ông Ngò đã từng khởi kiện Báo Thanh tra và Báo Bạn đường đòi bồi thường danh dự, vật chất cho ông.

TAND quận Ba Đình (Hà Nội) đã tuyên bác đơn kiện của ông Lưu Đức Ngò, buộc ông Ngò phải nộp án phí sơ thẩm là 5,060 triệu đồng (Dân trí 13/4/2007). Ông Ngò làm đơn chống án, chỉ yêu cầu Báo Thanh tra phải cải chính xin lỗi ông Ngò là xong.

Ngày 19/7/2006, TAND TP Hà Nội mở phiên phúc thẩm, tuyên bác nốt yêu cầu đòi "cải chính, xin lỗi" của ông Ngò (TP 20/7/2006).

Ông Ngò là ai và uy tín như thế nào thì nhiều cơ quan đã biết. Không phải vì mấy câu chữ trên bài báo đã làm mất uy tín ông Ngò”.

***

Chúng tôi hy vọng giờ đây, nhà giáo Lưu Đức Ngò và PGS.TS. Hà Đình Đức nên ngồi lại với nhau bằng sự cảm thông và cung cấp những tư liệu cần thiết để việc nghiên cứu về Rùa Hồ Gươm đạt kết quả tốt nhất

Thanh Hằng (thực hiện)